Đa chấn thương do tai nạn giao thông (TNGT) hiện là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong và tàn tật tại Việt Nam. Các tổn thương thường xảy ra đồng thời ở nhiều cơ quan như sọ não, hàm mặt, chi thể, ngực – bụng, khiến việc điều trị trở nên phức tạp và đòi hỏi sự phối hợp của nhiều chuyên khoa. Trước đây, bệnh nhân đa chấn thương do TNGT thường phải trải qua nhiều cuộc mổ tách rời, thời gian hồi phục kéo dài và nguy cơ biến chứng cao. Ngày nay, với sự phát triển của phẫu thuật xâm lấn tối thiểu và mô hình điều trị đa chuyên khoa, kết quả điều trị đa chấn thương do TNGT đã được cải thiện rõ rệt, giúp người bệnh phục hồi nhanh hơn, giảm đau sau mổ và sớm trở lại sinh hoạt bình thường.
Bệnh viện Đại học Y khoa Phan Châu Trinh vừa tiếp nhận một trường hợp điển hình của đa chấn thương do TNGT. Bệnh nhân nhập viện trong tình trạng chấn thương đầu, vùng hàm mặt sưng đau nhiều, kèm biến dạng rõ cổ tay phải gây hạn chế vận động. Những biểu hiện này ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng ăn uống, giao tiếp và sinh hoạt hằng ngày của người bệnh. Sau khi thăm khám lâm sàng kết hợp chụp X-quang và CT scan, các bác sĩ xác định bệnh nhân bị gãy phức tạp đầu dưới xương quay phải cùng với gãy phức tạp xương hàm mặt. Đây là dạng đa chấn thương do TNGT có tính chất nặng, nếu xử trí chậm trễ có thể để lại di chứng cứng khớp cổ tay, sai khớp cắn hoặc biến dạng khuôn mặt.
Đối với đa chấn thương do TNGT, việc xây dựng chiến lược điều trị toàn diện đóng vai trò then chốt. Sau hội chẩn, ekip đã thống nhất thực hiện phẫu thuật phối hợp giữa chuyên khoa Răng Hàm Mặt và Ngoại Chấn thương Chỉnh hình trong cùng một thời điểm. Kỹ thuật xâm lấn tối thiểu (MIPO) được lựa chọn nhằm hạn chế tối đa tổn thương mô mềm, giảm mất máu và rút ngắn thời gian nằm viện. Cách tiếp cận này phù hợp với xu hướng điều trị đa chấn thương do TNGT hiện đại, khi mục tiêu không chỉ là cố định xương mà còn phải phục hồi sớm chức năng ăn nhai và vận động cho người bệnh.

Nhờ áp dụng phương pháp xâm lấn tối thiểu và sự phối hợp nhịp nhàng giữa các chuyên khoa, quá trình hồi phục của bệnh nhân đa chấn thương do TNGT diễn tiến rất thuận lợi. Ngay sau mổ, bệnh nhân đã giảm đau rõ rệt vùng hàm mặt, có thể ăn uống trở lại và bắt đầu vận động cổ tay phải. Việc can thiệp trong một thì mổ duy nhất giúp hạn chế sang chấn tâm lý, giảm nguy cơ nhiễm trùng và tạo điều kiện cho quá trình phục hồi chức năng sớm. Trường hợp này cho thấy hiệu quả vượt trội của mô hình điều trị đa chấn thương do TNGT theo hướng cá thể hóa và ít xâm lấn.
Thực tế cho thấy, tiên lượng của đa chấn thương do TNGT phụ thuộc rất lớn vào nơi tiếp nhận ban đầu. Bệnh nhân cần được đưa đến cơ sở y tế có đầy đủ chuyên khoa, hệ thống chẩn đoán hình ảnh hiện đại và đội ngũ phẫu thuật giàu kinh nghiệm. Việc sơ cứu đúng cách, hạn chế di chuyển không cần thiết và đánh giá tổn thương theo thứ tự ưu tiên sẽ giúp giảm biến chứng nguy hiểm. Đối với đa chấn thương do TNGT, thời gian vàng trong những giờ đầu có ý nghĩa quyết định đến khả năng bảo tồn chức năng và chất lượng sống lâu dài.
Đa chấn thương do TNGT là thách thức lớn của ngoại khoa hiện đại, nhưng hoàn toàn có thể điều trị hiệu quả nếu được tiếp cận đúng phương pháp. Sự kết hợp giữa phẫu thuật xâm lấn tối thiểu và mô hình đa chuyên khoa tại Bệnh viện Đại học Y khoa Phan Châu Trinh đã mở ra cơ hội phục hồi tối ưu cho người bệnh đa chấn thương do TNGT. Đây là minh chứng rõ ràng cho xu hướng điều trị an toàn, nhân văn và lấy người bệnh làm trung tâm.